|
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐIỆN BIÊN
ĐỀ CHÍNH THỨC (Đề có 2 trang)
|
KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 Năm học 2026 - 2027 Môn: Ngữ văn chung Ngày thi: 25/5/2026 (Thời gian làm bài:120 phút,không kể thời gian giao đề) |
I.ĐỌC HIỂU (4 điểm).
Đọc văn bản:
BÀI HỌC TUỔI THƠ
(Tóm lược phần đầu: Nhằn một buổi chiều đi chơi, con kể cho tôi nghe câu chuyện bài luận văn bị điểm không của một cậu bạn cùng lớp).
Tôi hỏi con tôi:
- Luận văn cô cho khó lắm hay sao mà bạn con bị không điểm?
- Luận văn cô cho: “Trò hãy tả buổi làm việc ban đêm của bố”.
- Con được mấy điểm?
- Con được sáu điểm.
- Con tả ba như thế nào?
- Thì ba làm việc làm sao thì con tả vậy.
- Mấy đứa khác, bạn của con?
Thằng con tôi như chợt nhớ nó liến thoắng:
- A! Có một thằng ba nó không hề làm việc ban đêm mà nó cũng được sáu điểm đó ba ạ.
- Đêm ba nó làm gì?
- Nó nói, đếm ba nó toàn đi nhậu.
- Nó tả ba nó đi nhậu à?
- Dạ không phải. Ba nó làm việc ban ngày nhưng khi nó tả thì nó tả ba nó làm việc ban đêm, ba hiểu chưa?
- Còn thằng bạn bị không điểm, nó tả như thế nào?
- Nó không tả, không viết gì hết, nó nộp giấy trắng cho cô.
- Sao vậy?
- Hôm trả lại bài cho lớp, cô gọi nó lên, cô giận lắm, ba. Cô hét: “Sao trò không làm bài”. Nó cúi đầu làm thinh. Cô lại hét to hơn: “Hả?”. Nó cũng làm thinh. Tụi con ngồi dưới đứa nào cũng run.
- Nó là học trò loại “cá biệt” à?
- Không phải đâu ba, học trò tiên tiến đó ba.
- Sao nữa? Nó trả lời cô giáo như thế nào?
Nó cứ làm thinh. Tức quá, cô mới quất cây thước xuống bàn, cái chát: “Sao trò không làm bài?”. Tới lúc đó nó mới nói: “Thưa cô, con không có ba”. Nghe nó nói, hai con mắt của cô con mở tròn như hai cái tô. Cô đứng sững như trời trồng vậy ba!
Tôi bỗng nhập vai là cô giáo. Tôi thấy mĩnh ngã quỵ xuống trước đứa học trò không có ba.
Sau đó cô và cả lớp mới được biết, em mồ côi cha khi vừa mới lọt lòng mẹ. Ba em hy sinh trên chiến trường biên giới. Từ ấy, má em ở vậy. tần tảo nuôi con…
Có người hỏi em: “Sao mày không tả ba của đứa khác?”. Em không đáp, cúi đầu, hai giọt nước mắt chảy dài xuống đôi má.
Chuyện của đứa học trò bị bài văn không điểm đã để lại trong tôi một nỗi đau. Em bị không điểm, nhưng với tôi, người viết văn là một bài học, bài học trung thực. Sáng tạo không đồng nghĩa với bịa đặt.
Giữa những dòng chữ bịa đặt và trang giấy trắng, tôi xin để trang giấy trắng trung thực trên bàn viết.
Mùa thu, 1990.
(Nguyễn Quang Sáng, Tuyển tập truyện ngắn đặc sắc văn hoá văn nghệ TP.Hồ Chí Minh. Trang 110-111).
*Chú thích:
Nguyễn Quang Sáng- sinh năm 1932, quê ở huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang. Trong kháng chiến chống Pháp, ông tham gia bộ đội, hoạt động ở chiến trường Nam Bộ. Từ sau 1954, tập kết ra miền bắc, Nguyễn Quang Sáng bắt đầu viết văn, những năm chống Mi ông trở về Nam Bộ tham gia kháng chiến và tiếp tục sáng tác văn học.
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Xác định các nhân vật trong văn bản.
Câu 2. Theo văn bản, luận văn cô cho là gì?
Câu 3. Chỉ ra lời dẫn trực tiếp trong đoạn văn sau:
Nó cứ làm thinh. Tức quá, cô mới quất cây thước xuống bàn cái chát: “Sao trò không làm bài?”.
Câu 4. Cậu học trò bị không điểm trong văn bản có hoàn cảnh như thế nào?
Câu 5. Nếu được chứng kiến câu chuyện của cậu học trò bị không điểm, em sẽ làm gì?
II. VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm) .
Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích nhân vật cậu học trò bị điểm không trong văn bản phần đọc hiểu.
Câu 2 (4,0 điểm).
Qua truyện ngắn Bài học tuổi thơ ở phần đọc hiểu, em hãy viết bài văn nghị luận bàn về những việc học sinh cần làm để giữ gìn sự trung thực trong cuộc sống hiện nay.
..............................HẾT................................
|
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐIỆN BIÊN
(Hướng dẫn chấm đề thi chính thức) (HDC có 3 trang). |
KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 Năm học 2026 - 2027 Môn: Ngữ văn chung
|
I.HƯỚNG DẪN CHUNG.
1.Giám khảo cần xem xét bài làm của thí sinh theo tổng thể, tránh đếm ý cho điểm một cách máy móc, đánh giá học sinh toàn diện về kiến thức, kỹ năng.
2.Nếu thí sinh có cách trả lời khác đáp án nhưng đúng thì giám khảo vẫn chấm điểm tương đương với biểu điểm của Hướng dẫn chấm thi.
3.Giám khảo không quy tròn điểm thành phần của từng câu, điểm của bài thi.
4. Khuyến khích bài làm của thí sinh: có cách nhìn nhận vấn đề theo quan điểm riêng, tìm tòi, sáng tạo riêng.
5. Giám khảo căn cú vào tình hình, chất lượng thực tế của mỗi bài làm để chấm điểm thích hợp.
II.ĐÁP ÁN – BIỂU ĐIỂM.
|
Phần |
Câu |
Nội dung |
Điểm |
|
I |
|
ĐỌC HIỂU |
4,0 |
|
|
1 |
Các nhân vật: Tôi(người ba), con, cậu học bị không điểm, cô giáo. Hướng dẫn chấm: -HS xác định được ba nhân vật trở lên cho 0,5 điểm. -HS xác định được hai nhân vật trở xuống cho 0,25 điểm. |
0,5 |
|
2 |
Luận văn cô cho: Hãy tả buổi làm việc ban đêm của bố. |
0,5 |
|
|
3 |
-Lời dẫn trực tiếp: Sao trò không làm bài |
1,0 |
|
|
4 |
-Hoàn cảnh của cậu học trò bị không điểm: em mồ côi cha khi vừa mới lọt lòng mẹ. Ba hy sinh trên chiến trường biên giới( hoặc không có ba). |
1,0 |
|
|
5 |
-Sẵn sàng chia sẻ, thấu hiểu, cảm thông, động viên, an ủi người bạn của mình. -Cho bạn những lời khuyên hữu ích để vượt qua nỗi đau mất mát của bản thân. -... (Lưu ý: Giám kháo linh hoạt cho điểm nếu HS tìm được những cách xử lý tinhg huống khác phù hợp). |
1,0 |
|
|
II |
|
VIẾT |
6.0 |
|
|
1 |
Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích nhân vật cậu học trò bị điểm không trong văn bản phần đọc hiểu. |
2.0 |
|
a. Xác định đúng yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn: Đảm bảo yêu cầu hình thức của đoạn văn có mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn, dung lượng khoảng 200 chữ. |
0,25 |
||
|
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: phân tích nhân vật cậu học trò bị điểm không |
0,25 |
||
|
c. Viết được đoạn văn cảm nghĩ đảm bảo các yêu cầu: Đoạn văn có thể triển khai theo nhiều cách khác nhau, nhưng cần làm sáng rõ được những điểm nổi bật của nhân vật cậu bé bị không điểm nhau sau: -Câu học trò là người trung thực(dẫn chứng). -Cậu học trò có lòng tự trọng, bản lĩnh: không vì điểm số mà nói dối, dám chịu thiệt thòi mà giữ phẩm chất. -Cậu học trò giàu tình yêu thương và kính trọng cha(dẫn chứng). -Nghệ thuật: Cách kể chuyện giản dị, tự nhiên; chi tiết, đời thường, gần gũi... -Đánh giá nhân vật: Nhân vật giúp người đọc nhận ra giá gtrij của sự trung thực trong cuộc sống. |
1,0 |
||
|
d.Diễn đạt: Bảo đảm chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng việt, liên kết câu trong đoạn văn. |
0,25 |
||
|
e. Sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt mới mẻ. |
0,25 |
||
|
2 |
Qua truyện ngắn Bài học tuổi thơ ở phần đọc hiểu, em hãy viết bài văn nghị luận bàn về những việc học sinh cần làm để giữ gìn sự trung thực trong cuộc sống hiện nay. |
4.0 |
|
|
|
Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài. Mở bài giới thiệu khái quát vấn đề nghị luận; Thân bài thực hiện các yêu cầu của đề bài; Kết bài khảng định vấn đề nghị luận. |
0,25 |
|
|
|
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ về việc giữ gìn sự trung thực |
0,25 |
|
|
|
HS Có thể triển khai theo cách, vận dụng kết hợp các thao tác lập luận phối hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng đảm bảo các yêu cầu sau: * Mở bài: giới thiệu vấn đề nghị luận, nêu sự cần thiết phải bàn luận về vấn đề. * Thân bài: Triển khai các luận điểm thể hiện quan điểm của người viết xét trên từng khía cạnh của vấn đề. - Luận điểm 1: Giải thích: Trung thực có nghĩa là ngay thẳng, thật thà, luôn đảm bảo đúng sự thật. - Luận điểm 2: Nêu lí lẽ và bằng chứng để khẳng định vấn đề. + Những biểu hiện của tính trung thực: Trung thực được biểu hiện qua hành động, ngôn ngữ, tình cảm khi sống, làm việc và học tập(dẫn chứng). + Ý nghĩa của tính trung thực: Trong gia đình, tính trung thực là cầu nối giữa các thành viên để tạo nên một gia đình yên ấm; Trong xã hội, tính trung thực sẽ mang lại niềm tin, sự tôn trọng đối với những người xung quanh; Trong học tập, tính trung thực là tiền đề không thể thiếu để tích lũy tri thức. +.... -Nêu ý kiến trái chiều và phản bác ý kiến đó. - Đề xuất các giải pháp khả thi đẻ giải quyết vấn đề. Yêu cầu: HS nêu được ít nhất hai giải pháp, có lập luận chặt chẽ, thuyết phục. *Kết bài: - Khẳng định tầm quan trọng của vấn đề. |
0,5
2,0
0,5 |
|
|
|
d.Chính tả, ngữ pháp. Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng việt. |
0,25 |
|
|
|
e. Sáng tạo. Thể hiện suy nghĩ sâu sắc, có ý tưởng riêng độc đáo, diễn đạt mới mẻ, sáng tạo. |
0,25 |
|
|
Tổng điểm toàn bài |
10 |
||
------------------- Hết -------------------
BÀI VIẾT LIÊN QUAN
Nhiều người quan tâm
Bài viết gần đây
Danh mục
Để lại bình luận